Niektóre zmiany w podatkach 2010 – VAT

Zmiany w przepisach dotyczących podatku od towarów i usług, wynikają z implementacji do krajowego porządku prawnego aktów Rady UE składających się na tzw. Pakiet VAT 2010 (ich część wejdzie życie w 2011 i 2015 roku). W historii VAT w UE wprowadzane zmiany są najistotniejszą i najgłębszą reformą systemu od czasu zniesienia granic celnych i wprowadzenia jednolitego rynku w 1993 roku. Ich celem jest usprawnienie działania rynku wewnętrznego, uproszczenie wspólnego systemu opodatkowania i wyeliminowanie niektórych patologii (chociażby podwójnego opodatkowania niektórych usług czy notorycznych opóźnień w zwrocie podatku nierezydentom).

Najważniejsze skutki wprowadzenia Pakietu VAT:
- Nowa definicja podatnika dla celów usług w transakcjach międzynarodowych,
- Nowa zasada generalna dla transgranicznego świadczenia usług, zgodnie z którą miejscem opodatkowania usług świadczonych między podatnikami (B2B) jest miejsce, gdzie usługobiorca ma siedzibę. Obowiązek podatkowy spoczywa na usługobiorcy, a rozliczenie podatku należnego odbywa się zgodnie z regułą tzw. odwrotnego obciążenia (reverse charge), dobrze znanego podatnikom, ponieważ dziś tak właśnie opodatkowujemy import usług. Od tej zasady są wyjątki: np. usługi świadczone pomiędzy podatnikiem a ostatecznym konsumentem – B2C; usługi związane z nieruchomościami, restauracyjne, cateringowe. Przejściowo, do końca 2010 r. niektóre usługi będą opodatkowane tak jak przed nowelizacją, czyli w miejscu faktycznego świadczenia: usługi związane z kulturą, sztuką, sportem, edukacją, rozrywką, targami i wystawami. Po tej dacie – zgodnie z nową zasadą ogólną,
- Nowe ewidencje i obowiązki sprawozdawcze. Nowa zasada ogólna rządząca miejscem świadczenia (opodatkowania) usług poparta jest nowym mechanizmem kontrolnym w postaci rozszerzonego zakresu informacji podsumowujących, składanych miesięcznie i zawierających dodatkowo dane o usługach świadczonych na rzecz podatników z innych krajów UE, które powinny być rozliczone na zasadzie reverse charge’u w kraju podatnika usługobiorcy. Dotychczas informacje podsumowujące były sporządzane kwartalnie i jedynie w odniesieniu do obrotu towarowego.
- Nowe zasady zwrotu podatku naliczonego podmiotom zagranicznym. Dotychczasowy mechanizm, działający na podstawie VIII Dyrektywy, został zastąpiony nowym, uproszczonym i w zamierzeniu bardziej efektywnym. Wnioski o zwrot będę składane elektronicznie, za pośrednictwem naczelnika właściwego urzędu skarbowego do państwa członkowskiego, które ma dokonać zwrotu; termin do składania wniosków zostanie wydłużony, a od zwrotów niedokonanych w terminie, tak jak dzisiaj, przysługiwać będą podatnikowi odsetki. Termin złożenia pierwszych wniosków, w ramach nowego systemu, który pierwotnie został określony na koniec września opóźnia się z powodów technicznych (brak przygotowania informatycznego w niektórych krajach członkowskich, w tym w Polsce).